{"id":2870,"date":"2022-04-04T15:30:00","date_gmt":"2022-04-04T13:30:00","guid":{"rendered":"https:\/\/gs.polcode.dev\/blog\/?p=2870"},"modified":"2023-06-01T10:24:56","modified_gmt":"2023-06-01T08:24:56","slug":"dywizjonizm-kierunek-w-sztuce","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.gs.polcode.dev\/blog\/2022\/04\/04\/dywizjonizm-kierunek-w-sztuce\/","title":{"rendered":"Dywizjonizm – kierunek w sztuce"},"content":{"rendered":"

Je\u015bli mowa o malarstwie drugiej po\u0142owy XIX wieku, nie spos\u00f3b nie wspomnie\u0107 o jednym z najciekawszych nurt\u00f3w: dywizjonizmie. Czym si\u0119 wyr\u00f3\u017cnia kierunek, b\u0119d\u0105cy niejako pomostem mi\u0119dzy impresjonizmem a pointylizmem? Jacy tw\u00f3rcy go kreowali? Sprawd\u017a w naszym przewodniku po historii sztuki.<\/strong><\/p>\n

Dywizjonizm w malarstwie \u2013 co to za kierunek i co go charakteryzuje?<\/h2>\n

Dywizjonizm tak naprawd\u0119 nie stanowi osobnego kierunku w historii sztuki. Poj\u0119ciem tym okre\u015bla si\u0119 specyficzn\u0105 technik\u0119 malarsk\u0105, kt\u00f3r\u0105 pos\u0142ugiwali si\u0119 z upodobaniem impresjoni\u015bci. Rozwija\u0142a si\u0119 w latach 60. i 70. XIX wieku, \u017ceby nast\u0119pnie zosta\u0107 p\u0142ynnie \u201czapo\u017cyczon\u0105\u201d przez neoimpresjonist\u00f3w, kt\u00f3rzy potraktowali j\u0105 jak podwaliny dla pointylizmu<\/a>, o kt\u00f3rym pisali\u015bmy niedawno na naszym blogu.<\/p>\n

Czym wyr\u00f3\u017cnia\u0142a si\u0119 technika plastyczna, nazywana dywizjonizmem? Sposobem zastosowania koloru. Ot\u00f3\u017c arty\u015bci wykorzystuj\u0105cy t\u0119 metod\u0119, ograniczali palet\u0119 barw widma s\u0142onecznego i nak\u0142adali na p\u0142\u00f3tno farby w czystych kolorach. Przedstawiony na obrazie portret<\/a> czy pejza\u017c<\/a> nale\u017ca\u0142o jednak ogl\u0105da\u0107 z dystansu \u2013 wtedy, z pewnej odleg\u0142o\u015bci, podstawowe, po\u0142o\u017cone obok siebie plamy koloru \u0142\u0105cz\u0105 si\u0119 w siatk\u00f3wce oka osoby patrz\u0105cej na p\u0142\u00f3tno, tworz\u0105c kolory uzupe\u0142niaj\u0105ce. Efekt? Niesamowita, wibruj\u0105ca \u015bwie\u017co\u015b\u0107, kt\u00f3ra absolutnie nie jest do osi\u0105gni\u0119cia w przypadku mieszania farb na palecie. Sama nazwa dywizjonizmu pochodzi z j\u0119zyka francuskiego, ale jej genezy mo\u017cna doszuka\u0107 si\u0119 w j\u0119zyku \u0142aci\u0144skim, w kt\u00f3rym \u201cdivisio\u201d oznacza tyle, co \u201cpodzia\u0142\u201d, \u201cdzielenie\u201d.<\/p>\n

Takie zainteresowania malarzy impresjonizmu<\/a> nie s\u0105 dzie\u0142em przypadku, a odpowiedzi\u0105 na zaskakuj\u0105ce odkrycia fizyk\u00f3w na polu optyki (w tym przede wszystkim dotycz\u0105ce rozszczepienia wi\u0105zki \u015bwiat\u0142a bia\u0142ego na barwy spektralne), kt\u00f3re w\u0142a\u015bnie w tamtych latach dzia\u0142a\u0142y na wyobra\u017ani\u0119 nie tylko naukowc\u00f3w, ale te\u017c ludzi sztuki.<\/p>\n

Tw\u00f3rcy dywizjonizmu i najs\u0142ynniejsze obrazy<\/h2>\n

Jacy arty\u015bci s\u0105 najbardziej charakterystyczni dla dywizjonizmu? Czyje dzie\u0142a mogliby\u015bmy nazwa\u0107 flagowymi dla tej techniki malarskiej? Za ojca metody \u201crozszczepiania\u201d koloru na p\u0142\u00f3tnie uznaje si\u0119 Claude\u2019a Moneta \u2013 impresjonist\u0119 s\u0142yn\u0105cego ze swoich niezwyk\u0142ych poszukiwa\u0144 artystycznych, kt\u00f3re wprowadzi\u0142y XIX-wieczne malarstwo na zupe\u0142nie nowy poziom.<\/p>\n

Sam Georges Clemenceau, \u0142\u0105cz\u0105c zreszt\u0105 w\u0105tki malarskie i optyczne, tak m\u00f3wi\u0142 o tym tw\u00f3rcy: „Prekursorskie oko Moneta wyprzedza nas i prowadzi w kierunku nowego spojrzenia na \u015bwiat. Wzbogaca i wyostrza nasz odbi\u00f3r tego, co nas otacza\u201d. Do jego dzie\u0142, najlepiej prezentuj\u0105cych, na czym polega dywizjonizm, nale\u017cy chocia\u017cby s\u0142ynny pejza\u017c \u201cBordighera\u201d.<\/p>\n

Wymy\u015blon\u0105 przez Moneta technik\u0105 inspirowali si\u0119 te\u017c inni, na przyk\u0142ad Camille Pissarro, Francis Picabia, Henri-Jean Guillaume Martin, Carlo Carr\u00e0, Umberto Boccioni, Giacomo Balla czy Maximilien Luce. Je\u015bli kiedykolwiek b\u0119dziesz mie\u0107 okazj\u0119 obejrze\u0107 ich tw\u00f3rczo\u015b\u0107 na \u017cywo, koniecznie z niej skorzystaj \u2013 o dywizjonizmie mo\u017cna wiele czyta\u0107, mo\u017cna te\u017c ogl\u0105da\u0107 powsta\u0142e w tej technice reprodukcje, ale nic nie odda tego jedynego w swoim rodzaju rozwibrowania prac dywizjonist\u00f3w. Trzeba je koniecznie zobaczy\u0107 na \u017cywo, przyjrze\u0107 im si\u0119 z bliska i z oddali, szukaj\u0105c niezwyk\u0142ej gry mi\u0119dzy tym, co faktycznie jest namalowane, a co nam si\u0119 jaw z odleg\u0142o\u015bci kilku krok\u00f3w.<\/p>\n

Dywizjonizm w malarstwie polskim \u2013 co warto o nim wiedzie\u0107?<\/h2>\n

Do prekursor\u00f3w impresjonizmu w Polsce zaliczamy W\u0142adys\u0142awa Podkowi\u0144skiego i J\u00f3zefa Pankiewicza. Arty\u015bci ci \u201cprzeszczepili\u201d na polski grunt dokonania Francuz\u00f3w znacznie p\u00f3\u017aniej \u2013 dopiero na prze\u0142omie lat 80. i 90. XIX wieku, kiedy odwiedzili Pary\u017c i na w\u0142asne oczy zobaczyli obrazy impresjonist\u00f3w. R\u00f3wnie\u017c z op\u00f3\u017anieniem zacz\u0119to w Polsce eksperymentowa\u0107 z dywizjonizmem jako technik\u0105 malarsk\u0105. Ciekawym przyk\u0142adem jest tw\u00f3rczo\u015b\u0107 Aleksandra Gierymskiego, niew\u0105tpliwie pozostaj\u0105cego pod urokiem dzie\u0142 Maximiliena Luce. W swoim obrazie „Wiecz\u00f3r nad Sekwan\u0105” po raz pierwszy wykorzysta\u0142 metod\u0119 nak\u0142adania koloru plamami, jednak dokona\u0142 on jednocze\u015bnie pewnej \u201ckorekty\u201d dywizjonizmu. Tak t\u0142umaczy to Micha\u0142 Haake w tek\u015bcie opublikowanym w serwisie Teologia polityczna: \u201cObraz jest malowany w znacznej mierze drobnymi poci\u0105gni\u0119ciami p\u0119dzla w zgodzie z neoimpresjonistyczn\u0105 zasad\u0105 zestawiania obok siebie barw dope\u0142niaj\u0105cych: z niebieskim s\u0105siaduje pomara\u0144czowy, z \u017c\u00f3\u0142ci\u0105 fiolet. Drobiny te maj\u0105 jednak r\u00f3\u017cn\u0105 wielko\u015b\u0107. Poza tym s\u0105 cz\u0119\u015bciowo zatopione we wsp\u00f3lnym pod\u0142o\u017cu i nie mog\u0105 by\u0107 postrzegane jako odr\u0119bne. Tym w\u0142a\u015bnie zdecydowanie r\u00f3\u017cni\u0105 si\u0119 od plamek na obrazach Luce\u2019a\u201d. Innym tw\u00f3rc\u0105, kt\u00f3ry \u201cromansowa\u0142\u201d z dywizjonizmem by\u0142 J\u00f3zef Pankiewicz.<\/p>\n

Dywizjonizm bez w\u0105tpienia pozostaje jednym z najbardziej frapuj\u0105cych kierunk\u00f3w (a w\u0142a\u015bciwie technik) w historii malarstwa, b\u0119d\u0105c w pewnym sensie punktem wyj\u015bcia do kolejnych, coraz odwa\u017cniejszych poszukiwa\u0144 artystycznych. Dzi\u015b wci\u0105\u017c nurt ten inspiruje malarzy, czego dowodem s\u0105 akwarele, oleje czy pastele m\u0142odych tw\u00f3rc\u00f3w.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

Je\u015bli mowa o malarstwie drugiej po\u0142owy XIX wieku, nie spos\u00f3b nie wspomnie\u0107 o jednym z najciekawszych nurt\u00f3w: dywizjonizmie. Czym si\u0119 wyr\u00f3\u017cnia kierunek, b\u0119d\u0105cy niejako pomostem mi\u0119dzy impresjonizmem a pointylizmem? Jacy tw\u00f3rcy go kreowali? Sprawd\u017a w naszym przewodniku po historii sztuki. Dywizjonizm w malarstwie \u2013 co to za kierunek i co go charakteryzuje? Dywizjonizm tak naprawd\u0119 … Czytaj dalej Dywizjonizm – kierunek w sztuce<\/span> →<\/span><\/a><\/p>\n","protected":false},"author":3,"featured_media":3334,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":[],"categories":[1,3],"tags":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.gs.polcode.dev\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/2870"}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.gs.polcode.dev\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.gs.polcode.dev\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.gs.polcode.dev\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/users\/3"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.gs.polcode.dev\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=2870"}],"version-history":[{"count":2,"href":"https:\/\/www.gs.polcode.dev\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/2870\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":3109,"href":"https:\/\/www.gs.polcode.dev\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/2870\/revisions\/3109"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.gs.polcode.dev\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/media\/3334"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.gs.polcode.dev\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=2870"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.gs.polcode.dev\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=2870"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.gs.polcode.dev\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=2870"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}