{"id":1538,"date":"2019-01-18T10:25:33","date_gmt":"2019-01-18T09:25:33","guid":{"rendered":"https:\/\/gs.polcode.dev\/blog\/?p=1538"},"modified":"2024-06-03T16:35:53","modified_gmt":"2024-06-03T14:35:53","slug":"unde-malum-motyw-zla-w-sztuce-oczami-mlodych-artystow","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.gs.polcode.dev\/blog\/2019\/01\/18\/unde-malum-motyw-zla-w-sztuce-oczami-mlodych-artystow\/","title":{"rendered":"Unde malum? Motyw z\u0142a w sztuce oczami m\u0142odych artyst\u00f3w"},"content":{"rendered":"

Czy istnieje jedna, dobra odpowied\u017a na pytanie o sens z\u0142a i jego genez\u0119? I\u2026 czy w og\u00f3le warto jej szuka\u0107? Historia literatury i sztuki jasno \u015bwiadczy o tym, \u017ce ka\u017cda pr\u00f3ba zmierzenia si\u0119 z definicj\u0105 dobra i z\u0142a jest warto\u015bciowa. Sprawd\u017a, w jaki spos\u00f3b po w\u0105tki te si\u0119gaj\u0105 wsp\u00f3\u0142cze\u015bni malarze.<\/p>\n

Sk\u0105d si\u0119 rodzi z\u0142o<\/h2>\n

Unde malum, czyli z \u0142aciny \u201esk\u0105d z\u0142o?\u201d jest pytaniem, na kt\u00f3re od zarania dziej\u00f3w pr\u00f3buj\u0105 odpowiedzie\u0107 liczne nurty religijne i filozoficzne. Zada\u0142 je mi\u0119dzy innymi Leibniz, zastanawiaj\u0105cy si\u0119 na pocz\u0105tku XVIII wieku, dlaczego na \u015bwiecie jest tyle z\u0142a, skoro zosta\u0142 on stworzony przez doskona\u0142ego i dobrego Boga. Wed\u0142ug filozofa jest ona niezb\u0119dne i \u2013 wraz z wolno\u015bci\u0105 \u2013 stanowi jeden z objaw\u00f3w doskona\u0142o\u015bci \u015bwiata. O genez\u0119 z\u0142a pytali te\u017c pisarze i poeci, w tym Tadeusz R\u00f3\u017cewicz i polemizuj\u0105cy z nim w wierszu Czes\u0142aw Mi\u0142osz. Na to odwieczne i by\u0107 mo\u017ce z natury retoryczne pytanie staraj\u0105 si\u0119 te\u017c odpowiedzie\u0107 wsp\u00f3\u0142cze\u015bni arty\u015bci, dokonuj\u0105cy w swojej tw\u00f3rczo\u015bci swoistej dekonstrukcji poj\u0119\u0107 \u201ez\u0142o\u201d i \u201edobro\u201d.<\/p>\n

Cz\u0142owiecze s\u0142abo\u015bci<\/h2>\n

Wsp\u00f3\u0142cze\u015bni malarze bardzo wiele miejsca w swojej tw\u00f3rczo\u015bci po\u015bwi\u0119caj\u0105 na dog\u0142\u0119bn\u0105 i wielopoziomow\u0105 analiz\u0119 kondycji ludzkiej psychiki. Jej wyniki nie zawsze s\u0105 satysfakcjonuj\u0105ce. Cz\u0142owiek jawi si\u0119 cz\u0119sto jako istota uwik\u0142ana w swoje s\u0142abo\u015bci, skrajnie z\u0142a, ale te\u017c po prostu samotna czy zdesperowana.<\/p>\n

\"\"<\/a>
Justyna Kasperkiewicz obraz akrylowy na p\u0142\u00f3tnie „Posta\u01071”<\/figcaption><\/figure>\n

W kontek\u015bcie pytania o genez\u0119 z\u0142a, unde malum, mo\u017cna zaryzykowa\u0107 stwierdzenie, \u017ce to w\u0142a\u015bnie cz\u0142owiek, jak pisa\u0142 R\u00f3\u017cewicz, jest jego \u017ar\u00f3d\u0142em. Posta\u0107 z obrazu akrylowego Marcina Lenczowskiego \u201eTurkusowy nr 6\u201d<\/a>, pozbawiona g\u0142owy, wydaje si\u0119 sama w sobie kry\u0107 ze wstydu przed tym, co zrobi\u0142a.<\/p>\n

\"Obraz<\/a>
Marcin Lenczowski obraz akrylowy \u201eTurkusowy nr 6\u201d<\/figcaption><\/figure>\n

Z kolei Justyna Kasperkiewicz w pracy \u201ePosta\u0107 1\u201d  skupia si\u0119 przede wszystkim na twarzy \u2013 wykrzywionej w trudnym do okre\u015blenia grymasie rozpaczy, b\u00f3lu, zdenerwowania. Ta pe\u0142na ekspresji maska zdaje si\u0119 m\u00f3wi\u0107 o tym, \u017ce nawet je\u015bli \u017ar\u00f3d\u0142em z\u0142a jest cz\u0142owiek, on sam cierpi z tego powodu.<\/p>\n

\"\"
Mateusz Oswald Wr\u00f3blewski
obraz olejny na p\u0142\u00f3tnie „Osaczona”<\/figcaption><\/figure>\n

Z podobnej perspektywy przedstawiona jest \u201eOsaczona\u201d z obrazu Mateusza Oswalda Wr\u00f3blewskiego<\/a> \u2013 humanoidalna, skulona sylwetka, kt\u00f3ra zdaje si\u0119 zastyga\u0107 w strachu nie tyle przed \u015bwiatem na zewn\u0105trz, co przed sob\u0105 sam\u0105. Nieco inaczej, w dowcipny dialog z motywem z\u0142a wchodzi Jaros\u0142aw Rymarz, autor \u201eAlergii na gniew\u201d, pracy prezentuj\u0105cej cz\u0142owieka w masce, stanowi\u0105cej barier\u0119 przed negatywnymi emocjami p\u0142yn\u0105cym z zewn\u0105trz.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

Czy istnieje jedna, dobra odpowied\u017a na pytanie o sens z\u0142a i jego genez\u0119? I\u2026 czy w og\u00f3le warto jej szuka\u0107? Historia literatury i sztuki jasno \u015bwiadczy o tym, \u017ce ka\u017cda pr\u00f3ba zmierzenia si\u0119 z definicj\u0105 dobra i z\u0142a jest warto\u015bciowa. Sprawd\u017a, w jaki spos\u00f3b po w\u0105tki te si\u0119gaj\u0105 wsp\u00f3\u0142cze\u015bni malarze. Sk\u0105d si\u0119 rodzi z\u0142o Unde … Czytaj dalej Unde malum? Motyw z\u0142a w sztuce oczami m\u0142odych artyst\u00f3w<\/span> →<\/span><\/a><\/p>\n","protected":false},"author":3,"featured_media":0,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":[],"categories":[7],"tags":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.gs.polcode.dev\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/1538"}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.gs.polcode.dev\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.gs.polcode.dev\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.gs.polcode.dev\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/users\/3"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.gs.polcode.dev\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=1538"}],"version-history":[{"count":5,"href":"https:\/\/www.gs.polcode.dev\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/1538\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":3939,"href":"https:\/\/www.gs.polcode.dev\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/1538\/revisions\/3939"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.gs.polcode.dev\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=1538"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.gs.polcode.dev\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=1538"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.gs.polcode.dev\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=1538"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}